Bianca Ranzijn begeleidt mensen met dyslexie en/of AD(H)D in hun zelfontwikkeling. Zelf ontdekte ze pas op volwassen leeftijd wat dyslexie echt met haar deed. Niet alleen met lezen, ook met woorden vinden, beeldend denken, contact maken en jezelf durven laten zien. “Ik weet wat het met je doet als je ontdekt dat het niet aan jou ligt.”

Waarom doe jij wat je doet?

“Ik begeleid mensen met dyslexie en/of AD(H)D in hun zelfontwikkeling,” vertelt Bianca. “Waarom ik dat doe? Omdat ik zelf heb ervaren wat dat voor je kan betekenen.” 

Lange tijd wist Bianca niet wat dyslexie precies met haar deed. Ze dacht dat het vooral met langzaam lezen te maken had. Later ontdekte ze dat het ook doorwerkte in haar manier van denken, praten en contact maken. “Ik heb ervaren dat je met aandacht en zelfontwikkeling heel veel kunt doen. Dat je meer rust in jezelf kunt vinden.” 

Hoe was jouw jeugd?

“Ik ben opgegroeid in Bergen, in Noord-Holland” vertelt Bianca. Tot haar twaalfde woonde ze daar met haar ouders en haar jongere zusje. Daarna verhuisde ze met haar moeder en zusje naar Alkmaar. 

Bergen herinnert ze zich als een fijne en beschermde plek. “Voor ons huis lag een grasveld, dat was een groot speelterrein. Daar speelden we met de andere kinderen uit de straat.” Bianca was een echt buitenkind. “Ik vond het leuk om dingen te ontdekken. Diertjes in het bos, fietsen, fietscrossen, rolschaatsen met andere kinderen.” 

Ze groeide op in een tijd waarin computers nog geen grote rol speelden. Dat vindt ze achteraf geen gemis. “Daardoor weet ik hoe het is om lekker buiten te spelen. De ruimte in je hoofd om even stil te zitten, om je heen te kijken, te ervaren of naar binnen te trekken. Hierdoor ben ik nieuwsgierig naar de wereld. Naar mensen. Naar hoe alles in elkaar zit.” 

Hoe was jouw schooltijd?

De basisschool verliep goed. “Qua lezen en alle andere dingen kwam ik gewoon mee. Waarschijnlijk omdat ik altijd bruggetjes vond of creatief genoeg was om mijn weg te vinden.” Haar dyslexie viel toen nog niet op. 

Na de basisschool ging Bianca naar de mavo op de Bergense Scholengemeenschap. “Het was een van de weinige scholen in Nederland waar je expressievakken als eindexamenvak kon doen. Ik deed examen in textiel en handelswetenschappen. Dat vond ik leuk.” 

Tijdens een beroepentest kwam naar voren dat Bianca langzamer las. Toen bleek dat ze dyslexie had, woord- en leesblind heette dat. “Ik dacht: boeiend, ik lees langzamer.” Veel uitleg kreeg ze niet. “Ik had totaal geen idee dat dyslexie met veel meer te maken had. Met woorden zoeken, praten, beeldend denken. Die informatie was er toen nog niet.” 

Wist je na school welke kant je op wilde?

“Nee, eigenlijk niet.” Na de mavo ging Bianca daarom naar de havo. Ook daarna wist ze nog niet goed wat ze wilde. Uiteindelijk koos ze voor iets creatiefs. Door haar interesse in textiel, kunstgeschiedenis 

en handelswetenschappen kwam ze terecht bij de middelbare textielhandelsschool in Enschede. “Ik ging meteen op kamers wonen. Dat was heel leuk en heel spannend.” 

De opleiding zelf vond ze interessant. “Je leerde hoe textiel gemaakt wordt tot aan het kledingstuk. Hoe stoffen worden gekleurd, behandeld en geweven. De hele industrie en handel daarin.” 

Toch liep Bianca vast. Bij textielhandel hoorde ook verkopen, contact leggen en jezelf presenteren. “Ik wist toen nog niet hoe ik mij sociaal moest uiten.” Ze voelde zich regelmatig alleen. “Ik dacht dat het aan mezelf lag. Je gaat dingen internaliseren en daar meteen een oordeel bovenop leggen. Ik dacht sociaal contactgestoord te zijn.” 

Hoe verliep jouw loopbaan?

Bianca stopte met de opleiding en ging werken en maakte rond het millennium een grote reis door Amerika. Daarna ging ze samenwonen met haar toenmalige man en rolde ze uiteindelijk het debiteurenbeheer. “Ik heb ook acht jaar bij een deurwaarder gewerkt, maar nooit echt goed naar mijn zin gehad. Je moest alles precies volgens de letter van de wet doen. Dat past helemaal niet bij mij.” 

Wanneer kwam dyslexie weer op jouw pad?

Inmiddels was Bianca moeder geworden van twee kinderen. Na de basisschool keek ze uit naar hun ontwikkelingen. Maar ging dat uiteindelijk zelf doen en keek zichzelf aan, ook de dyslexie. “Ik dacht: misschien zit daar toch meer achter.” Ze kwam terecht bij Dynamica, een organisatie in Amsterdam die dyslexietrainingen geeft. Daar leerde ze pas echt wat dyslexie inhoudt en vielen puzzelstukjes op hun plek. 

Wat veranderde er door die training? De training gaf Bianca vooral herkenning en opluchting. “Ik had mezelf jarenlang sociaal contactgestoord genoemd. Daardoor beperk je jezelf. Ik maakte mijn wereld klein en liet mezelf niet zien.” 

Tijdens de training kreeg ze een eenvoudige oefening die iets in haar losmaakte. “Die oefening liet zien dat je wel intelligent genoeg bent. Toen dacht ik meteen: ik ben helemaal niet contactgestoord. Er is een naam voor. Het ligt niet aan mij.” Dat besef veranderde veel. “Als je weet dat het niet aan jou ligt, kun je er iets mee doen. En ik besefte dat heel veel volwassenen hiermee zitten.” Daarom volgde Bianca een coachtraining en later een NLP-opleiding. 

Wat doe je nu?

Nu begeleidt Bianca neurodiverse mensen in hun zelfontwikkeling. Ze helpt hen begrijpen hoe hun brein werkt en hoe ze anders, vanuit mogelijkheden, naar zichzelf kunnen kijken. 

Dat betekent niet dat alles vanzelf gaat. “Ik vind bijvoorbeeld voor een groep staan nog steeds spannend. Maar ik doe het wel.” 

Haar werk voelt steeds meer als spelen. “Ik ben nieuwsgierig naar de wereld, naar mensen en naar wat er mogelijk is.” 

Wie inspireert jou?

“Ik heb van meerdere mensen dingen opgepakt,” zegt Bianca. Ze noemt onder anderen Oprah Winfrey, Joe Dispenza, haar NLP-trainer Henk, Els Fontein, Simone Levie en Ryan Serhant. 

Vooral mensen die hun kwaliteiten benutten, inspireren haar. Over Ryan Serhant zegt ze: “Hij staat totaal niet stil bij een label. Dat interesseert hem niet. Hij gebruikt vooral de kwaliteiten waar hij goed in is.” 

Welk advies geef je jongeren?

“Ga jezelf ontdekken. Veel mensen leven naar de omstandigheden waarin ze terechtkomen. Terwijl de zoektocht zit in wie je zelf bent. Als je weet dat je invloed hebt op wie je wilt zijn, ga je andere beslissingen nemen.” 

Ze vindt het belangrijk dat jongeren weten dat hun achtergrond niet alles bepaalt. “Waar je in opgegroeid bent, hoeft niet te zijn wie jij wil zijn. Ga zelf ontdekken wat je fijn en leuk vindt.” 

Voor neurodivergentie gebruikt Bianca graag een beeld. “Ik vergelijk het weleens met een houten been. Als je een houten been hebt, ga je ook ontdekken wat je daarmee wel kunt.” Zo kijkt zij ook naar dyslexie, ADD, ADHD of andere kenmerken. “Je hebt iets wat bij jou hoort. De vraag is: wat kun je daarmee? Wie ben jij ermee? Zonder je te laten beperken. Want dat houten been kan je evengoed olympisch kampioen maken. Op jouw gebied.”

Meer lezen over Bianca en haar bedrijf? Klik hier.

Voel jij je weleens melancholisch?
En lijkt het soms alsof het leven in het nu maar al te somber is?

Dat is een begrijpelijke reactie. Melancholie ontstaat vaak vanuit een gevoel van gemis. Het is een zwaar en intens gevoel, dat je kan overnemen en soms eindeloos lijkt te duren.

Wat als melancholie ook de basis kan zijn voor iets moois? Het gevoel laat zien dat er iets waardevols in jouw leven is geweest. Iets wat je hebt meegemaakt, gevoeld of ervaren. En juist daarin schuilt ook hoop: wat mooi was, kan in een andere vorm weer terugkeren.

Geluk, verdriet, blijdschap en eigenlijk alle emoties bestaan niet lineair. Ze komen en gaan. Je kent vast de zin “joy has a habit of returning”, die veel rondgaat op TikTok en Instagram. Geloof het: daar zit waarheid in.

Ook veel kunstenaars en creatievelingen laten zien dat melancholie een startpunt kan zijn voor indrukwekkende kunstwerken.

Melancholie is een gevoelsstaat waarin jij, of degene die dit ervaart, soms niet goed onder woorden kan brengen wat er precies aan de hand is. Juist daardoor kan er ruimte ontstaan voor verbeelding. Freud schreef bijvoorbeeld over hoe melancholie het ego laat wankelen, waardoor ruimte kan ontstaan voor transformatie en creatie.

Zo creëerde Oskar Kokoschka The Bride of the Wind (or The Tempest, 1914) vanuit zijn onrustige liefde voor de vrouw van een ander. Iets wat mooi en licht had kunnen voelen, bracht hem juist in een staat van verlangen en zwaarte.

Ook Godfried Bomans schreef in De reis van uw leven: “De eigenlijke vondst der romantiek is de vreugde der melancholie.”

Hoewel deze zwaarte je kan remmen in je dagelijkse routine of in het uiten van je emoties, kan melancholie je ook iets brengen. Susan Cain schrijft in haar pleidooi Bitterzoet: “Melancholie kan leiden naar creativiteit, verbinding met elkaar en de wereld, en zelfs ervaringen van transcendentie. (…) we zijn verenigd in onze menselijkheid.” Ze sluit deze passage af met: “Wij zijn schepsels die geboren zijn om pijn te transformeren tot schoonheid.”

Een hoopvolle manier om naar melancholie te kijken.

Meer lezen? Klik hier.

Volwassen worden is een fase waarin verwachtingen toenemen, terwijl antwoorden vaak uitblijven. Je mag steeds meer zelf bepalen, denk aan alcohol drinken, wat je doet, en vooral wanneer, etc. Tegelijk voelt het alsof niemand je echt heeft voorbereid op wat er komt kijken bij zaken als hoe je volwassen met je ouders omgaat, verliefd worden, en hoe makkelijk het is om een studieschuld op te bouwen.

In Help, ik word volwassen! richt Kluun zich op deze tussenfase. Niet meer kind, en nog zoekend naar wat volwassen zijn eigenlijk betekent. Het boek bespreekt thema’s die voor veel jongvolwassenen herkenbaar zijn, en die zelden concreet worden uitgelegd.

Hoe ga je om met geld en schulden, terwijl je nog bezig bent je plek te vinden? Wat betekent een gezonde relatie, en hoe herken je wanneer iets niet goed voor je is? Wanneer is vermoeidheid tijdelijk, en wanneer vraagt het om meer aandacht? Het zijn vragen die vaak pas opkomen wanneer het moment daar is, en je er middenin zit.

Wat dit boek onderscheidt, is de manier waarop deze onderwerpen worden benaderd. Zonder belerend te worden, met ruimte voor nuance. Het duidt aan dat zoeken juist belangrijk is, en onderdeel is van deze fase, en dat fouten maken daar eigenlijk (sorry, not sorry) bij hoort.

Help, ik word volwassen! nodigt uit om stil te staan bij keuzes die je maakt, en bij de manier waarop je omgaat met de verwachtingen van jezelf en van anderen.

Meer lees en kijktips? Klik hier.

Wim Oudejans loopt op zijn tachtigste de marathon van Rotterdam. In 3 uur, 52 minuten en 50 seconden. En scoort daarmee een Nederlands record in zijn leeftijdscategorie.

Het is het pad ernaartoe maakt het nog mooier. Oudejans begon pas na zijn vijftigste met hardlopen. Geen klassieke sportachtergrond, hij is begonnen, en blijven gaan.

In de jaren daarna groeide hij uit tot een sterke masteratleet. Europese titels, nationale records. Toch bleef de marathon lange tijd liggen. Twintig jaar zelfs. Tot hij besloot het opnieuw te proberen.

De marathon zelf werd geen makkelijke tocht. “Ik ben elf keer doodgegaan,” zei hij na afloop.

Op de Coolsingel kwam hij bijna instortend over de finish. Daarna de bevestiging: het record is binnen. Zijn kleinzoon hing hem de medaille om. Een moment dat rond ging op sociale media. Niet alleen vanwege zijn leeftijd, maar vanwege wat het losmaakt. Het idee dat je niet vastzit aan een moment in je leven waarop je ‘op je best’ zou moeten zijn.

Dat ontwikkeling door kan gaan. Dat doelen kunnen veranderen.

Misschien is dat de echte vraag die zijn verhaal oproept:
Wanneer heb jij voor het laatst iets gedaan waarvan je dacht dat het niet meer voor jou was?

En wat zou er gebeuren als je het toch nog eens probeert?

Meer lezen? Klik hier.

Voor veel mensen tussen de 25 en 50 voelt het leven als een constante ratrace. Werk, sociale verplichtingen, misschien een gezin, financiële druk. Alles komt tegelijk. Het is de fase waarin je verwacht wordt iets op te bouwen, te zorgen en 'vooruit' te gaan. Tegelijk is het ook de fase waarin stress, vermoeidheid en mentale klachten het vaakst voorkomen.

Wat opvalt, is dat juist een andere generatie een deel van het antwoord kan bieden.

Volgens de  analyse van huisarts Iris de Vries zijn steeds meer ouderen langer vitaal, zowel fysiek als mentaal vertelt ze in een artikel van RTL Nieuws. Ze hebben tijd en levenservaring. Waar jongere generaties vaak onder hoge druk staan, ontstaat er bij ouderen juist ruimte. Dat verschil maakt iets zichtbaar: misschien hebben we elkaar meer nodig dan we denken.

Niet alleen praktisch, bijvoorbeeld door op te passen, mee te denken of even bij te springen wanneer het nodig is. Ook mentaal. Het idee dat er iemand is die kan helpen, kan al zorgen voor meer rust en veerkracht.

Tegelijkertijd werkt het twee kanten op. Betrokken blijven bij anderen geeft ook ouderen energie en verbinding. Het voorkomt eenzaamheid en houdt mensen actief.

Dat zie je terug in verhalen die blijven hangen. Zoals dat van Wim Oudejans, die op zijn tachtigste een Nederlands record liep tijdens de marathon van Rotterdam. Niet als voormalig topsporter, maar als iemand die pas later in zijn leven begon met hardlopen. Zijn verhaal laat zien hoe krachtig het is om in beweging te blijven.

Dit bericht op Instagram bekijken

Een bericht gedeeld door UPFRONT (@upfront)

Misschien zit daar de kern. Inspiratie komt niet altijd van leeftijdsgenoten of mensen die hetzelfde pad bewandelen. Soms zit het juist in de verschillen tussen generaties. In hoe iemand anders naar het leven kijkt.

De vraag is dan niet alleen hoe je alles zelf volhoudt. De vraag is ook: wie staat er om je heen?

En misschien nog belangrijker: durf je daar gebruik van te maken.

Meer lezen? Klik hier.

Een kwart van de werkende Nederlanders heeft een baan onder zijn of haar niveau. De helft van hen kiest daar zelf voor. Twintig procent van deze groep heeft geen andere keuze. Dat zijn wat opvallende uitkomsten van onderzoek door Q&A in opdracht van de Nationale Vacaturebank.

Van de helft die bewust kiest voor een baan onder niveau doet 29 procent dat omdat ze minder stress en verantwoordelijkheid willen. Bijna een kwart van de ondervraagden zegt hun werk op deze manier goed te kunnen combineren met leefstijl en gezondheid. Onder jongeren tussen de 18 en 29 jaar is dit zelfs 30 procent. Sharita Boon van Nationale Vacaturebank kan begrip opbrengen voor deze keuze van met name jongeren. ‘Mensen vinden meer belangrijk in het leven dan alleen werk. Dat geldt al helemaal voor jongeren. Werk en privé moeten in balans zijn.’

Geen andere keuze

Een op elke vijf mensen met werk onder niveau kiest daar niet bewust voor. Ze hebben geen andere keuze, vooral omdat ze geen andere functie kunnen vinden. ‘Nederland kent tegenwoordig veel meer hoger opgeleiden dan 25 jaar geleden. Voor deze groep is het niet altijd gemakkelijk om een uitdagende functie te vinden’, weet Boon. ‘Bovendien heb je voor de helft van de vacatures voldoende aan een mbo-diploma. Er is veel vraag naar praktisch opgeleid personeel en ook daar kun je goed verdienen.’ Komt nog bij volgens haar dat steeds meer mensen hun kantoorbaan inruilen voor een baan met handenwerk.

Passende functie vinden

Vooral in de culturele sector of in de media kan het lastig zijn om een passende functie te vinden. In de zorg en in technische sectoren is het aanbod veel groter, net als de schaarste, wat een passende baan vinden makkelijker maakt. ‘Werken onder je niveau klinkt negatief, maar het kan juist heel positief zijn. Met name voor mensen die op zoek zijn naar werk dat voldoening geeft’, concludeert Sharita Boon.

De komende tijd staan er een aantal opvallende biografische films op de planning, met sterke vrouwelijke hoofdrollen en verhalen die gaan over doorzettingsvermogen, identiteit en ambitie. Biopics geven een inkijkje in het leven van mensen die iets bijzonders hebben bereikt, vaak tegen de stroom in. Benieuwd naar welke inspirerende verhalen er op dit moment verfilmd worden? Lees het hier.

Audrey Hepburn: een droomrol die werkelijkheid wordt

Voor Lily Collins is de rol van Audrey Hepburn een langgekoesterde droom die uitkomt. Al jaren spreekt ze openlijk over haar bewondering voor Hepburn, zowel om haar stijl als om haar persoonlijkheid.

Tijdens haar rol als Emily in Emily in Paris waren verschillende outfits in de serie geïnspireerd op de iconische looks van Hepburn. Lily sprak vaak haar waardering uit en gaf aan dat Hepburn haar enorm inspireert.

Dat deze rol eraan zat te komen, was geen verassing. Collins werkte bijna tien jaar aan de ontwikkeling van deze film. In een Instagram-post schreef ze: “It's with almost 10 years of development and a lifetime of admiration and adoration for Audrey that I’m finally able to share this. Honored and ecstatic don’t begin to express how I feel…”

Wij kijken er enorm naar uit!

Een onverwachte transformatie

Ook Millie Bobby Brown laat een andere kant van zichzelf zien in een biopic waarin ze een Olympische atleet speelt. Ze kruipt in de huid van turnster Kerri Strug en brengt daarmee een van de meest bepalende momenten uit de sportgeschiedenis tot leven.

De film richt zich op de Olympische Spelen van 1996, waar Strug tot het uiterste ging in de strijd om goud. Strug liep tijdens haar eerste sprong een zware blessure op. Toch koos ze ervoor om nog één keer door te zetten. Met alles wat ze nog had, maakte ze haar sprong af. Die keuze werd helaas wel bepalend voor de rest van haar carrière. Dankzij dit moment schreef ze wel geschiedenis met een gouden medaille voor het Amerikaanse vrouwenteam.

De iconische controversie rondom Madonna

Het verhaal van Madonna krijgt een bijzondere wending, met niet één, maar meerdere biopics in ontwikkeling.

Eerder werkte Madonna aan een film waarin ze haar eigen verhaal zou regisseren. Vanuit haar overtuiging dat niemand anders haar perspectief volledig kan verfilmen, koos ze ervoor om zelf de regie te nemen.

De hoofdrol in deze film ligt bij Julia Garner, die opviel door haar sterke gelijkenis met de jonge Madonna. Ze bereidt zich intensief voor, met zang- en danslessen om de energie en uitstraling van de popster overtuigend neer te zetten.

Tegelijkertijd wordt er gewerkt aan een serie voor Netflix, in samenwerking met regisseur Shawn Levy. Deze serie biedt ruimte om verschillende fases uit Madonna’s leven te laten zien, van haar doorbraak tot de momenten waarop ze bewust de grenzen opzocht.

Wat Madonna’s verhaal laat haar constante drang om zichzelf opnieuw uit te vinden zien. Haar carrière draait niet alleen om talent, maar ook om lef, en een visie om te blijven kiezen voor je eigen koers, ook al riep dit veel tegenspraak op.

Deze biopics laten zien hoe verschillend succes eruit kan zien. Ze bieden herkenning, inspiratie en soms net dat zetje om zelf in beweging te komen.

Benieuwd naar meer? Klik hier.

Het verhaal van Nazha Rustom gaat over opgroeien tussen werelden, jezelf aanpassen om mee te kunnen doen en langzaam ontdekken wie je bent en waar je wilt staan. Van vluchtelingenkamp naar Chief Diversity & Inclusion bij De Nederlandsche Bank.

“Mijn ouders moesten het van een uitkering hebben”

Nazha Rustom werd geboren in een Palestijns vluchtelingenkamp in het zuiden van Libanon en kwam drie maanden later met haar ouders naar Nederland. De start was ingewikkeld.

„Mijn ouders moesten het van een uitkering hebben. Je mag ook een heel lange fase niet werken als je in het asielproces zit, als je verblijfsvergunning hebt. Dus dan moet je het met een uitkering doen. En ja, met zeven kinderen, dat is gewoon heel ingewikkeld.”

Toen Nazha twaalf was, kwam de brief van de IND. Zij las altijd de post voor haar ouders.„En ik las het hardop en ik besefte me nog niet zo goed wat ik aan het lezen was. En toen zei mijn moeder: ‘Ja, maar wat betekent het dan?’ En daarna ging ik pas nadenken en zei: ‘Volgens mij mogen we blijven’.”

De reactie thuis was intens.„Dat was ontlading, dat was verdriet, dat was alles bij elkaar.” En tegelijk voelde het als afscheid. „Het is natuurlijk ook een stukje verdriet dat je definitief afscheid neemt van waar je vandaan komt en wat je kent.”

Opgroeien en zoeken

Het opgroeien in Nederland voelde voor Nazha complex. „Ik was altijd op zoek naar: wie mag ik zijn? Wie wil ik zijn? Wie kan ik zijn?”

Thuis, op school en daarbuiten golden verschillende verwachtingen. Haar ouders kenden het Nederlandse schoolsysteem niet, waardoor Nazha veel zelf moest uitzoeken. „Dan ben je vijf, zes en dan zoek je voor jezelf voor het eerst uit hoe dingen moeten.” Dat ging niet altijd goed. „En dan ontstaat er op een gegeven moment ook irritatie bij de andere kinderen of bij de juf. Terwijl je echt zo je best doet.”

School raakte haar interesse kwijt. Met terugwerkende blik mist ze begeleiding. „Je bent een leerkracht, kijk even verder. Wat is er aan de hand?”

Leven zonder perspectief

Na de basisschool ging Nazha naar VMBO Kader en werkte ze bij Zeeman. „Omdat het makkelijk was. Je hoeft er niet heel veel voor te doen en het was niet complex.”

Ze leefde van dag tot dag. "Ik had echt geen toekomstperspectief.”
Het werk begon te knellen. „Op een gegeven moment dacht ik: dit kan ik gewoon niet de rest van mijn leven doen.”

Via het mbo kwam ze in aanraking met het hbo. „Toen heb ik voor het eerst in mijn leven over het HBO gehoord.” Daarna volgden de universiteit, een bachelor en een master aan de Universiteit Utrecht. „Toen ik klaar was op de universiteit, dacht ik wel echt: was dit het dan?”

Werken en jezelf hervinden

Na haar studie begon Nazha bij ABN AMRO. „Dat was zeker een cultuurschok.” Ze nam gedrag over van collega’s. „Je gaat wel op je bek, want je gaat bepaald karakter en gedrag laten zien wat bij iemand anders hoort.”

Assertiviteit voelde niet vanzelfsprekend. „Ik probeerde bijvoorbeeld assertief te zijn en kwam toen ineens als een bitch uit de hoek.” Met de jaren kwam er ruimte om dichter bij zichzelf te blijven. „Ouder worden geeft je gewoon heel veel wijsheid. En dan ontdek je: wacht even, die ander weet eigenlijk ook helemaal niet wat hij aan het doen is.”

Sinds november 2022 werkt Nazha Rustom als Chief Diversity & Inclusion bij De Nederlandsche Bank.

Tips:

• Je hoeft niet te weten wie je bent om te beginnen
• Zoeken mag tijd kosten
• Je mag opnieuw kiezen
• Je ontwikkeling hoeft niet in één lijn te lopen

Bron
Redactie BusinessWise

Sonja Koster-Klomp is oprichter van MindSign, een organisatie die mentale zorg anders organiseert. Samen met haar team helpt ze medewerkers om mentaal fit te blijven of weer op weg te komen, zonder lange wachttijden en zonder ingewikkelde labels. Op een andere manier dan de reguliere zorg. Want al op jonge leeftijd merkte Sonja dat ze anders keek naar mensen en systemen. Ze stelde haar eigen norm. Lees hoe zij hiertoe kwam en welke lessen zij doorgeeft.

“Ik kom uit een gezin met twee lieve ouders en een broer die vijf jaar jonger is.”
Als kind wist Sonja zichzelf goed te vermaken. “Ik was een enorme boekenwurm. Ik las veel en speelde bibliotheekje, nummerde alle boeken en nodigde vriendinnetjes uit om boeken te komen lenen.”

Naast lezen hield ze van gezelligheid en van dingen zelf bedenken. “Ik vond het heel leuk om met mijn moeder of met mijn vriendinnetjes koekjes te bakken. Maar dan wilde ik die koekjes wel verkopen, want dan kon je daarna nog meer koekjes bakken.”

Ondernemerschap zat er dus al vroeg in. “Mijn vader heeft jarenlang zijn eigen financieel adviesbureau gerund. Er zat bij ons thuis wel een stukje eigenwijsheid in. Dingen net even anders doen dan de rest.” Dat ze ooit zelf ondernemer zou worden, besefte ze toen nog niet. We volgen Sonja van jeugd tot ondernemer.

“De overgang naar de middelbare school was ronduit dramatisch”

"De basisschool ging als vanzelf", vertelt Sonja. “Ik vond het hartstikke leuk en helemaal niet moeilijk. Ik fietste er gewoon doorheen.”
De overstap naar de middelbare school was echter groot. “Op Scholengemeenschap De Breul in Zeist voelde ik me ontzettend verloren door alle veranderingen en miste ik houvast, terwijl ik allemaal vriendinnen om me heen had.” Ook haar schoolprestaties veranderden. “Mijn resultaten waren bij sommige vakken ronduit slecht.”

Eén docent maakte het verschil. “Mijn godsdienstleraar zei: ‘Sonja kan dat wel.’ Ondanks dat ze met haar cijfers eigenlijk niet in aanmerking kwam voor de mavo, mocht ze toch door. “Ik vond het met 'de hakken over de sloot' verschrikkelijk, maar ik dacht: als ik maar op school kan blijven.” Daarna ging het beter. “Hoe moeilijker het werd, hoe makkelijker ik het vond.” Ze behaalde haar diploma en ging verder met havo.

Niet passen in het systeem

Sonja blikt met gemengde gevoelens terug op die periode. “Ik dacht vaak: waarom moet ik geschiedenis leren als het al voorbij is? Wat ga ik daar dan mee doen? Ik had mijn eigen ideeën en ontdekte dat ik anders dacht dan de leeftijdgenoten om mij heen."

Wat wel duidelijk was: ze wilde mensen helpen. “Thuis was ik opgegroeid met pleegkinderen. Ik zag toen hoe hulpverleners hun werk deden en vond daar iets van. Ik vond ze te zakelijk. Niet echt in contact met de ander, gewoon afstandelijk. Ik wilde dit anders doen.”

De zoektocht naar de juiste studie

Na havo koos ze voor een sociale opleiding, al bleek dat niet meteen de juiste keuze. Sonja: “Ik ging naar SPH, maar daar lag de focus op groepen. Tijdens mijn stage werkte ik met meervoudig gehandicapte leeftijdgenoten die ik onder de douche moest zetten en eten moest geven. Ik dacht: dit is echt helemaal niks voor mij.”

Opvallend genoeg zag haar omgeving dat anders. “Ik kreeg een 9-plus voor mijn stage en een bijbaan aangeboden. Maar ik vond het niet leuk.” Ze stapte over naar maatschappelijk werk en dienstverlening, omdat ze wist dat ze mensen individueel wilde helpen. Die opleiding rondde ze met succes en plezier af.

“Ik ben oprecht nieuwsgierig naar mensen”

Tijdens haar stage bij de Raad voor de Kinderbescherming viel alles op z’n plek. “Qua werkplek is de Raad voor de Kinderbescherming een eindstation, maar ik voelde me als een vis in het water.” Sonja werkte met gezinnen in pittige situaties, ze heeft daar veel gezien. “Ik geloofde niet dat ouders hun kind opzettelijk pijn doen. Ik zag vooral onmacht.”

Die houding maakte het verschil. “Ik was oprecht nieuwsgierig naar mensen. Daardoor lukte het mij om bij iedereen in contact te komen.” Collega’s zagen dat ook. “Als iemand vastliep, zeiden ze: vraag Sonja. Die krijgt iedereen aan de praat.”

Werk, moederschap en blijven ontwikkelen

Na acht jaar werken bij de Raad voor de Kinderbescherming veranderde haar leven toen ze moeder werd. “Na verschillende politieachtervolgingen en gevaarlijke momenten, dacht ik: ik kies voor dit vak, maar mijn kind niet.” Ze stapte over naar pleegzorg, waar ze ook iets van vond hoe de hulp was ingericht en waar ze een andere visie had op goede begeleiding dan de gebruikelijke maat.

Het moederschap van twee kinderen en haar carrière waren beiden belangrijk voor Sonja. Maar ze was niet in de wieg gelegd als blijvende stay-at-home moeder: “Ik houd niet van shoppen, niet van poetsen en niet van tv kijken.” Dus bleef ze zich ontwikkelen tijdens haar zwangerschaps- en bevallingsverloven en behaalde diploma’s. “Daardoor mag ik mij psycholoog noemen.”

“Ik heb altijd gedacht: ik wil de wereld een beetje mooier maken. Als ik ooit doodga, wil ik dat er iets is verschoven.”

De stap naar ondernemen

Op een gegeven moment besloot Sonja haar eigen weg te gaan volgen en startte haar eigen praktijk. “Ik vond het doodeng. Was gewend aan de veiligheid van een organisatie. En nu moest ik zelf zeggen: ik kan jou helpen.”

Toch deed ze het. Ze begeleidde eerst vooral kinderen en gaf trainingen. Later breidde ze dat uit naar volwassenen. “Als andere professionals er niet uitkwamen, zeiden ze: ga maar naar Sonja.”

Haar grote voorbeeld hierbij was Annemarie van Gaal. “Met name de visie van Annemarie over de eigen verantwoordelijkheid nemen over je leven en haar kritiek op bestaande systemen vormt voor mij een inspiratie. Ze is ook iemand die anders denkt.” Sonja zou Annemarie graag eens ontmoeten. "Dat lijkt mij echt gaaf en inspirerend.”

De keuze voor een eigen aanpak van mentale zorg

Ondanks het succes van haar praktijk ging het bij Sonja wringen. “Ik deed 35 sessies per week en vroeg mijzelf af: ga ik dit doen tot mijn pensioen?”

Ze zag hoe het systeem werkte. “Waarom moet hulp zo lang duren? Waarom zijn er wachttijden?” Dat bracht haar op een nieuw idee. “Hoe tof zou het zijn als je mensen in vijf sessies kunt helpen?”

Zo ontstond in 2020 haar nieuwe bedrijf: MindSign. Binnen no-time dienden de eerste opdrachtgevers zich aan. Het waren grote organisaties die vertrouwen en geloof hadden in haar aanpak. Een andere aanpak dan de reguliere GGZ.
“Wij zien mensen zoals ze zijn. We denken niet in stoornissen, maar in mogelijkheden. Niet in protocollen, maar in verbinding. Mensen krijgen snel hulp, zonder ingewikkelde procedures. We stellen vragen, koppelen iemand aan de juiste psycholoog en gaan meteen aan de slag.”

Wat ze vaak terughoort? “Dit is anders. Dit is écht.”

Missie voor de toekomst

“Ik vind het eerlijk gezegd ronduit schokkend dat onze werkwijze als ‘bijzonder’ wordt gezien. Want voor ons is dit de norm: betrokken, snel, deskundig én menselijk.

Onze maatschappij is gewend geraakt aan medicaliseren: klachten worden vaak direct gelabeld als een stoornis waar je ‘vanaf’ moet. Maar wat als we anders kijken? Ik geloof dat ieder mens goed is zoals hij/zij is, en dat we allemaal unieke wezens zijn. We erkennen daarmee dat ieder mens op zijn eigen manier omgaat met het leven en dat daarin geen goed of fout bestaat.

Met MindSign willen wij, dat geldt voor mij én mijn team psychologen, bijdragen aan die kanteling. Door te normaliseren wat nu nog als alternatief wordt gezien.  Door mensen zodanig te helpen dat hij/zij zichzelf zo goed gaat kennen en weet wat nodig om met mentale uitdagingen om te gaan.

Advies aan jongeren

De ervaringen die Sonja in haar leven opdeed, deelt ze graag met anderen. Vooral met jongeren die nog keuzes (gaan) maken.

“Volg altijd je hart en blijf bij jezelf. Toen ik 21 was, wist ik al dat ik dingen anders zag. Ik dacht dat ik de uitzondering was.”
Ze kijkt er nu anders naar. “Als je dat omdraait en zegt: Ik ben de norm, zoals ik het zie en doe. Dan kun je alles creëren wat bij je past.”

Tot slot een wijze les: “Laat je niet van de wijs brengen. Vertrouw op jezelf. Dan kom je verder dan je denkt.”


Wil je meer weten over Sonja en MindSign? Klik hier

Tijdens de recente uitreiking van de Oscars schreef cameravrouw Autumn Durald Arkapaw geschiedenis door als eerste vrouw ooit de Oscar voor Beste Cinematografie te winnen. Haar werk aan de film Sinners markeerde een mijlpaal die symbool staat voor een bredere beweging binnen de filmindustrie.

Tijdens haar speech richtte Arkapaw zich nadrukkelijk tot andere vrouwen in de zaal. Ze vroeg hen om op te staan, als erkenning voor alle makers, samenwerkingen en netwerken die hebben bijgedragen aan dit moment. Daarmee maakte ze duidelijk dat haar prijs voortkomt uit de jaren van inzet van vrouwen die zich een plek hebben bevochten in een wereld die lange tijd werd gedomineerd door mannen.

Grenzen verleggen

Met Sinners, geregisseerd door Ryan Coogler, bracht Arkapaw een visueel verhaal tot leven. De film speelt zich af in het Mississippi van de jaren dertig en bespreekt thema’s als onderdrukking, spiritualiteit en de veerkracht van zwarte cultuur. Haar camerawerk versterkt deze beeldtaal en neemt de kijker volledig mee in de sfeer van het verhaal.

Daarnaast brak ze ook technisch nieuwe grond. Als eerste vrouw werkte ze met grootformaat filmtechnieken zoals IMAX 65mm en Ultra Panavision.

Verschuiving achter de schermen

De betekenis van deze overwinning wordt nog duidelijker wanneer je kijkt naar de geschiedenis van de categorie. Lange tijd werden zwarte makers nauwelijks erkend binnen cinematografie. Pas in 1998 kwam daar verandering in met een nominatie voor Remi Adefarasin, gevolgd door Bradford Young in 2016.

Dat Arkapaw nu wint, laat zien dat zwarte vrouwen niet langer alleen aanwezig in de industrie, ze nemen ook een leidende rol in.

Van uitsluiting naar erkenning

Om de impact van deze ontwikkeling te begrijpen, is een blik op het verleden belangrijk. In 1940 werd actrice Hattie McDaniel de eerste zwarte winnaar van een Oscar, voor haar rol in Gone with the Wind. Tijdens de ceremonie zat ze noodgedwongen aan een aparte tafel achterin de zaal, vanwege de toen geldende segregatie.

Waar McDaniel erkenning kreeg onder beperkende omstandigheden, stond Arkapaw vrij op het podium, omringd door collega’s en vakgenoten. Het contrast tussen deze twee momenten laat zien hoeveel er is veranderd, en hoeveel strijd daaraan voorafging.

Een nieuwe fase voor de filmindustrie

De film Sinners ontving een recordaantal nominaties en prijzen, wat laat zien dat er meer ruimte ontstaat voor verhalen die eerder onderbelicht bleven.

Tegelijkertijd maakt deze mijlpaal duidelijk dat erkenning tijd kost. Decennialang bleven vrouwen en mensen van kleur buiten beeld in technische rollen binnen film.

De avond waarop Autumn Durald Arkapaw haar prijs in ontvangst nam, voelt daarmee als een kantelpunt. Niet alleen voor haarzelf, maar voor een hele generatie makers die hun plek opeisen en het beeld van de toekomst vormgeven.

Meer lezen? Klik hier.