"Nooit eerder voelde ik een gouden medaille zo tot in mijn tenen. Ik lag er vannacht zelfs wakker van. Te opgewonden om te slapen. De adrenaline gierde nog door mijn lijf. Wat een race, wat een prestatie van Jutta Leerdam. Hier zagen we een topsporter, maar vooral vleesgeworden wilskracht op het ijs.

Jutta heeft niet alleen olympisch goud gewonnen, maar iedereen de mond gesnoerd – en hoe. Heel zuur Nederland zat handenwrijvend klaar om te kunnen zeggen: zie je wel. Niet gelukt, we hebben het altijd al gezegd, dus zie je wel. Zing eens een toontje lager, dame.

Maar Jutta zingt geen toontje lager, want Jutta is overal bovenuit gestegen, en vliegt. Ze deed het absoluut onmogelijke, na de wereldtijd van Femke Kok. In elke slag zag je de verbetenheid, de wil om te winnen, dwars door alles wat fysiek mogelijk is heen.

Haar race was veel groter dan het schaatsen, en zelfs dan de sport. Het was een ode aan je eigen pad kiezen, aan jezelf mogen zijn. Een ode aan tegen de stroom in zwemmen, aan niet voldoen aan stereotypen. Aan je hart volgen en dromen waarmaken, hoe iedereen ook naar je kijkt.

Of nou ja, iedereen. Ik heb de afgelopen jaren goed gevolgd welke kritiek er op Jutta kwam, en van wie. Generaliseren wil ik niet, maar wat opviel was dat het vooral mensen van een bepaalde generatie waren die een totale error krijgen bij hoe Jutta het doet. Witte boomers waren het, en vaak man – wie de schoen past trekke hem aan.

In rotten stonden ze al klaar om te roepen: zie je wel, moet je jezelf maar niet als seksbom presenteren. Veel te veel met Instagram bezig om een echte topsporter te kunnen zijn. En met die vreselijke verloofde. Wat moet ze met die vent? Of erger: hij heeft een slechte invloed op haar, dat kan niet anders.

Zie je wel, had ze maar niet zo arrogant moeten zijn om een eigen ploeg te starten. Er is natuurlijk niet met haar te werken, met die diva, met haar getuite lipjes. Wie denkt ze wel niet dat ze is. De pers niet te woord willen staan, dan heb je het echt hoog in je bol.

Journalisten die blijven zuigen alsof ze een politicus ter verantwoording roepen, ik vind het tenenkrommend. Topsporters bevraag je op de belangrijkste dagen in hun leven niet op die manier. De meesten hebben geen keus, maar Jutta heeft met haar vijf miljoen volgers de pers inderdaad niet nodig. Het is ook voor journalisten 2026; vind jezelf opnieuw uit in plaats van te klagen, denk ik dan.

Wat hou ik toch van vrouwen die de ongeschreven regels niet volgen. Hoe eigenzinniger hoe beter. Dat mensen daar ongemakkelijk of boos van worden, zegt alles over hen. Hoe harder de kritiek, hoe meer ik supporter.

Dus stond ik te schreeuwen voor de televisie, de tranen in mijn ogen. Deze gouden plak is niet alleen voor de meisjes die misschien ook wel willen schaatsen. Hij is voor alle vrouwen, jong en oud, die hun hart willen volgen, wat anderen ook zeggen. Die ruimte willen innemen, dwars tegen de mores in.

Fuck de zuurpruimen. Go Jutta, je bent het levende bewijs dat je helemaal op jouw manier mag leven. Wees precies zo luid, zo sexy en zo eigenzinnig als je zelf wilt."

Bron: NRC
Deze column wilden we in z'n geheel overnemen, want dit zegt alles over ambitie en doorgaan. Op jouw eigen gekozen weg. En dat is waar Waarom doe je wat je doet voor staat. Dank Marijn voor jouw juist gekozen woorden!

Elke december weer duikt hij op: de angst om kilo’s aan te komen tijdens de feestdagen. Want ja, er staat nogal wat lekkers op tafel: gourmet, kerststollen, borrels, oliebollen… En toch klopt het écht: Je komt niet aan tussen Kerst en Oud & Nieuw. Je komt aan tussen Oud & Nieuw en Kerst.

Waarom lekker én gezond eten perfect samen kunnen gaan, óók tijdens de feestdagen

Of terwijl: het zijn niet die paar feestdagen die het verschil maken, maar wat je in de overige 360 dagen van het jaar doet. En dat is eigenlijk geweldig nieuws. Want het haalt de druk van de ketel. Je mag genieten. Je mag proeven. Je mag erop vertrouwen dat jouw lichaam prima om kan gaan met een paar dagen anders eten. Waarom die feestdagen niet het probleem zijn

Het is maar een paar dagen

Zelfs als je wat meer eet, kun je onmogelijk een kilo vet aankomen in twee dagen. Meestal gaat het om vocht, zout en koolhydraten die wat extra gewicht vasthouden. Dat verdwijnt vanzelf weer zodra je normale ritme terugkomt. Je lichaam is geen machine die direct reageert op één uitgebreid diner. Het gaat om gewoontes op de lange termijn: hoe je slaapt, beweegt en dagelijks eet.

Stress doet meer dan eten zelf

Je druk maken over ‘ongezond eten’ zorgt vaak voor méér snaaien en minder genieten. Ontspanning en plezier zijn dus minstens zo belangrijk voor je gezondheid.

Lekker & gezond gaan wél samen, ook tijdens de feestdagen

Gezond eten betekent niet dat je kerstdiner eruit moet zien als een bordje sla. Het betekent wél dat je bewust kunt kiezen en slim kunt combineren. Enkele tips:

1. Ga voor kwaliteit boven kwantiteit. Kies je favoriete gerechten en laat de ‘meh’-opties staan. Verser, beter bereid en smaakvoller geeft ook meer voldoening.

2.Zorg voor een basis van voedzame keuzes. Denk aan: groente-rijke bijgerechten, goede eiwitbronnen, gezonde vetten. voldoende water tussendoor. Dan kun je daarna gerust genieten van dat dessert of die borrelhap.

3. Beweeg op een manier die goed voelt. Een wandeling of een korte workout in de woonkamer, alles telt.

4. Eet normaal vóór het feest. Niet ‘sparen’ door overdag amper te eten, dat werkt vaak averechts. Begin de dag met een volwaardige maaltijd.

5. Geniet bewust. Eet langzaam, proef echt, en leg je bestek tussendoor neer. Je geniet meer en eet vaak vanzelf minder.

De magie zit in balans, niet in restrictie

De feestdagen draaien om verbinding, warmte, gezelligheid en ja… lekker eten. Gun jezelf dat. Voeding is niet alleen brandstof, het is ook genieten, vieren en delen.

Deze blog is van Antoinette Aris van Slimmer Support. Lees hier meer over onze partner.

Deze vraag krijgen de jongeren van Team-8 vaak te horen: wat kun je zelf doen, binnen je eigen invloedsfeer, om je omgeving een stap dichter bij een 8 te brengen? Het is een vraag die perfect aansluit bij de missie van Straight to Eight: bouwen aan een wereld waarin iedereen de kans krijgt een leven te leiden dat gewaardeerd wordt met een 8.

December is dé maand om bij deze vraag stil te staan. Het is een periode van samenkomen, maar ook van reflectie. We vieren feestdagen met familie en vrienden, we denken aan wie we moeten missen en zien om ons heen wie steun kan gebruiken. Juist in deze weken kunnen kleine acties een groot effect hebben. Straight to Eight benadrukt dat verandering begint met doen. Niet met grote plannen, maar met kleine, haalbare stappen in je directe omgeving. Denk aan iemand die eenzaam is uitnodigen voor een kop thee, een klasgenoot helpen die moeite heeft met schoolwerk, een warme knuffel of een kaartje sturen naar iemand die een zwaar jaar had. Zulke eenvoudige gebaren versterken verbondenheid en geven anderen het gevoel dat ze ertoe doen.

Jongeren in Team-8 laten zien hoe krachtig deze houding kan zijn. Zij organiseren activiteiten in hun buurt, ondersteunen lokale initiatieven en nemen een buddy-rol op zich voor mensen die het nodig hebben. Ze ontdekken dat geluk niet alleen iets is wat je ontvangt, maar vooral iets wat groeit wanneer je het deelt.

De visie van Straight to Eight is helder: door samen te werken en elkaar te versterken, groeit een samenleving waarin iedereen meer kansen krijgt. Een omgeving waarin mensen zich gezien, gehoord en gesteund voelen, scoort vanzelf beter, soms zelfs hoger dan de 8 waar we naar streven.

Daarom een uitnodiging voor de komende tijd: kijk eens met nieuwe ogen naar jouw eigen omgeving. Waar kun jij vandaag al verschil maken? Een klein gebaar, een kort moment van aandacht of een onverwachte helpende hand kan meer betekenen dan je denkt.

Bron: Hope XXL

Ik, Esther van der Lelie, oprichter van Waarom doe je wat je doet,  ben een traject gestart met coach Bianca Ranzijn, omdat bij mij ADHD is vastgesteld. Ik leef er al jaren mee. Weet wat ik kan en wat dit label betekent. Toch merk ik nog te vaak dat ik mij aanpas, om bij de ‘normale’ mensen te horen, in plaats van dat ik openlijk deel en gebruik maak van mijn talenten die bij een neurodivers persoon horen. Daarom hebben Bianca en ik besloten om mijn coachingsreis met jullie te delen. In tekst én beeld. Om ook jullie te inspireren en wellicht voor herkenbaarheid te zorgen. Lees en kijk je mee?

Vaak wordt tegen mensen met ADHD gezegd: ‘doe rustig, focus mee, hanteer meer discipline, dan is er minder chaos. Deels werkt dit maar niet op de lange termijn. Want je bent prima zoals je bent en hebt mooie talenten die je juist op jouw eigen manier kunt inzetten. Dat betekent wel dat je eerst jezelf goed moet leren kennen, weten wie je bent mét ADHD, waarom je doet wat je doet en hoe je brein reageert op prikkels, stress, motivatie en druk. Pas dan krijg je grip. Pas dan kun je bouwen aan iets wat klopt bij jou.

Waar dit traject écht over gaat
Voor mij betekent dit traject: van reageren naar kiezen.
Van ‘ik ben te veel’, ‘te chaotisch’, ‘te laat’ naar:
‘ik weet wat ik nodig heb en ik regel het.’

In de sessies laat Bianca zien dat het draait om:

Dit traject gaat dus niet over aanpassen. Het gaat over uitzoomen, benoemen en eigenaarschap pakken.

Waarom we dit traject filmen?
Praten over groei is makkelijk. Zien wat het doet, is iets anders. Daarom leggen we belangrijke ontwikkelmomenten van het coachingstraject vast. Niet om te entertainen, maar om eerlijk te laten zien hoe ontwikkeling eruitziet.

De beelden laten zien:

De eerste sessie hebben we op 3 december 2025 gedaan. Deze is gefilmd door Luuk Ekelschot en Bram Ekelschot. Binnenkort zien jullie een compilatie van deze sessie.

Korte fragmenten delen we tussendoor op social media, Na afloop brengen we alles samen in één langere video, omdat echte transformatie context nodig heeft.

Waarom jij dit moet zien
Te veel mensen lopen rond met het idee dat ze ‘te’, ‘stuk’, ‘beperkt’ of ‘niet goed genoeg’ zijn. Terwijl het vaak gaat om een mismatch tussen wie je bent en hoe je hebt geleerd te functioneren.
Zelfontwikkeling helpt om die mismatch te herstellen, zonder jezelf te verliezen.

Deze serie is voor:

De kern: zelfontwikkeling vanuit neurodivergentie is geen luxe. Het is levenskwaliteit.
Als je begrijpt wat jouw brein nodig heeft, verandert alles. Minder ruis. Meer richting. Minder schaamte. Meer eigenaarschap. En als je ergens diep vanbinnen voelt: er zit meer in mij, maar ik kom er niet bij, kijk dan mee en herken!

Wil je meer weten over Coach Bianca Ranzijn en haar inzet voor neurodiversiteit? Klik dan hier.

De maatschappij raast maar door. We moeten presteren, plannen, consumeren — en raken intussen collectief overprikkeld. Volgens de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving leven we in een ‘hypernerveuze samenleving’. Maar hoe kan het anders? Drie denkers – econoom Hans Stegeman, filosoof Lieke Knijnenburg en antropoloog Danielle Braun – deelden in een artikel van Trouw hun ideeën voor meer rust, ruimte en menselijkheid. We zetten de vier belangrijkste lessen voor je op een rij:

1. Beloon tijd, niet alleen werk

Econoom Hans Stegeman van Triodos Bank stelt dat we niet gelukkiger worden van méér werken of méér bezit. Hij pleit voor een economie die tijd waardeert. Minder uren, minder werkdruk en meer ademruimte om iets te doen dat niet in cijfers is uit te drukken. Denk aan vrijwilligerswerk, een buurtproject of gewoon even 'niets'. Bedrijven die vier dagen werk belonen met vijf dagen loon laten zien dat het anders kan. Volgens Stegeman is productiviteit te lang de heilige graal geweest. “We zijn teveel uit mensen aan het persen. Wie in deeltijd werkt, doet vaak dezelfde taken in minder dagen. [...] Werkgevers en politici zouden grenzen moeten stellen aan wat we vragen van werknemers.”

2. Herdefinieer succes

Wat als succes niet langer draait om groei en winst, maar om schoonheid, rust en zorg voor elkaar? Filosoof Lieke Knijnenburg stelt in haar boek Een Schitterende Leegte dat we een ander meetlint nodig hebben. In haar ideale samenleving produceren we minder spullen, verspillen we minder en creëren we meer tijd voor aandacht. Ze pleit voor plekken waar je gewoon kunt zijn: stadsparken, bibliotheken en buurthuizen waar niets hoeft. “Een dag is geslaagd als ik me aan het einde van de dag niet met een meetlint in de hand afvraag of die geslaagd is. Soms ís een dag gewoon.”

3. Leer van andere culturen

Antropoloog dr. Danielle Braun laat zien dat rust geen luxe is, maar een levenshouding. In Japan bestaat het begrip Ma: de stilte tussen twee afspraken, het intermezzo waarin niets hoeft. In Noorwegen draait Friluftsliv om buitenleven, ook in weer en wind. En in vele niet-westerse culturen worden seizoenen en levensfases nog bewust gevierd, wat verbinding en ritme geeft. Braun vindt dat wij dat zijn kwijtgeraakt. “We plannen alles vol en laten geen ruimte meer voor spontaniteit. Soms is het beter om gewoon aan te waaien, in plaats van een datumprikker te sturen.”

4. Maak rust een gezamenlijke verantwoordelijkheid

Rust is niet alleen een individuele keuze, maar ook een maatschappelijke opgave. Volgens Braun moeten overheden en organisaties helpen om de druk te verlagen: door prestatiedruk in onderwijs te verminderen, mantelzorgers beter te ondersteunen en minder nadruk te leggen op online vergaderen. Echte ontspanning vraagt om beleid en om moed om dingen anders te doen. Een samenleving die rust waardeert, creëert ruimte voor menselijkheid.

Kortom: minder moeten, meer mogen. Een samenleving waarin tijd, aandacht en verbinding de nieuwe luxe zijn.

Lees het volledige artikel hier!

Cum laude is het chique, Latijnse woord voor 'met lof'. Het wordt door (hoge)scholen en universiteiten gebruikt om te duiden dat een student met uitzonderlijk hoge cijfers van gemiddeld een 8 of hoger afstudeert. De Universiteit Twente (UT) besloot onlangs echter om als eerste in Nederland het predicaat cum laude bij promoties af te schaffen. Promoveren is de hoogste graad die je na je master diploma kunt halen, waarmee je de titel doctor draagt.

Slechts vijf procent van alle promovendi bij UT krijgt het predicaat cum laude. Uit onderzoek blijkt echter dat mannen die eer twee keer zo vaak ontvangen als vrouwen. De universiteit noemt de beoordeling te subjectief en wil met de afschaffing toe naar een eerlijker en transparanter systeem.

Waarom afschaffen?
Volgens de UT hangt de toekenning van cum laude te veel af van persoonlijke interpretaties. Bij het promoveren wordt de promovendus namelijk beoordeeld door een beoordelingscommissie, waarvoor het proefschrift wordt verdedigd. Wat de ene beoordelingscommissie ‘uitzonderlijk goed’ vindt, kan een andere als ‘gewoon goed’ beschouwen. Buiten gender, spelen ook andere factoren mee: achtergrond, karakter, communicatiestijl of taalvaardigheid beïnvloeden de beoordeling. Dat maakt het moeilijk om kwaliteit echt objectief te meten. De universiteit wil dat het gesprek over de kwaliteit van onderzoek en begeleiding belangrijker wordt dan het streven naar een label.

Voordelen en nadelen
Er zijn duidelijke voordelen aan het schrappen van het cum laude-label. Zo kan het allereerst de prestatiedruk verlagen: onderzoekers hoeven niet langer te mikken op een zeldzame onderscheiding, maar kunnen zich richten op inhoud en impact. Het vergroot bovendien de kans op gelijke behandeling, omdat er minder ruimte is voor subjectieve voorkeuren. Zo kan het wetenschappelijk systeem eerlijker worden, met meer aandacht voor samenwerking en kwaliteit in plaats van competitie.

Tegelijkertijd roept het besluit ook vragen op. Voor sommige studenten is cum laude juist een motivatie om het beste uit zichzelf te halen. Het is een vorm van erkenning na jaren hard werken, een manier om te laten zien: ik heb iets bijzonders gepresteerd. Zonder dat label kan het voelen alsof die waardering verdwijnt. En hoewel werkgevers meestal niet op een diploma met lof selecteren, geeft het voor velen toch een gevoel van trots en onderscheid.

Bredere beweging
Hoewel UT de eerste Nederlandse universiteit is die cum laude promoveren afschaft, zijn er wel al diverse geneeskunde-opleidingen die cum laude slagen van masterprogramma's hebben afgeschaft. Deze opleidingen doen het voornamelijk om de prestatiedruk te verminderen. Het besluit van UT sluit dus aan bij een bredere beweging: minder nadruk op labels, meer focus op inhoud, samenwerking en eerlijke kansen.

Wat vind jij?
Moet een uitzonderlijk resultaat altijd een extra stempel krijgen, of moeten we juist af van dat onderscheid? Is het eerlijker als iedereen beoordeeld wordt op de inhoud en niet op een cijfergemiddelde? Of haal je juist motivatie uit het streven naar ‘met lof’?

Laat jouw mening horen met een reactie hieronder!

Altijd bezig met beter worden, harder werken en doelen halen? Dan is Aankloten precies het boek dat je nodig hebt! Business coach Frans van Leeuwen laat zien waarom ontspanning, humor en falen minstens zo belangrijk zijn als succes.

Na zijn eigen zware burn-out ontdekte hij dat juist ‘aanrommelen’ hem weer energie gaf. In zijn boek Aankloten: kloot jezelf succesvol deelt hij zijn ervaringen, interviews met andere succesvolle 'aankloters' en verhalen van historische figuren die ook vooral níét alles onder controle hadden.

Frans leert je:

Een nuchter, geestig en verfrissend boek dat afrekent met prestatiedwang. Want soms bereik je meer door even helemaal niks te moeten.

Lees ook dit artikel over Frans van Leeuwen waarin we zijn lessen op een rijtje zetten: wat leerde hij zelf van 'aankloten' en hoe veranderde dat zijn leven?

📌 Wil je meer boekentips? Klik hier!

Twintig jaar geleden besloot een groep journalisten, waaronder Teun van de Keuken, van het tv-programma Keuringsdienst van Waarde niet langer vanaf de zijlijn te kijken. Ze ontdekten dat in de cacaoketen nog steeds sprake was van kinderarbeid en moderne slavernij, en stelden zichzelf de vraag: wat als we laten zien dat het anders kan? Zo ontstond Tony’s Chocolonely, een merk dat van meet af aan meer was dan een chocoladereep.

De missie was scherp: 100 procent slaafvrije chocolade de norm maken. Niet alleen voor Tony’s zelf, maar voor de hele industrie. En die ambitie pakten ze opvallend lichtvoetig aan. Geen activistische toon, maar humor, kleur en design. De ongelijk verdeelde blokjes, de felle wikkels, de slogan Crazy about chocolate, serious about people – alles vertelde hetzelfde verhaal: dit is eerlijke handel met een glimlach.

Tony’s durfde te breken met conventies. Waar de chocoladewereld draaide om perfecte repen en glanzende verpakkingen, koos Tony’s voor speelsheid, transparantie en impact. Daarmee maakte het merk een zwaar maatschappelijk probleem bespreekbaar en bereikbaar voor miljoenen consumenten.

Succesvolle groei
Onder leiding van ondernemer Henk Jan Beltman groeide het initiatief uit tot een professioneel bedrijf dat internationale successen boekte en tegelijk zijn missie trouw bleef. Want Tony’s is niet gebouwd op winst, maar op verandering. Die mentaliteit inspireerde een hele generatie impact-ondernemers, van Seepje tot Holie’s en De Koffiejongens: allemaal merken die met lef de gevestigde orde uitdagen.

De grootste stap zette Tony’s in 2019 met de oprichting van Tony’s Open Chain (TOC), een open source inkoopmodel waarmee andere bedrijven eerlijke cacao kunnen afnemen. Inmiddels doen ook Albert Heijn, Jumbo en Aldi mee. De oude concurrenten werden partners in crime, precies wat Tony’s voor ogen had.

Idealisme en ondernemerschap
Wat begon als een rebelse actie tegen onrecht, is uitgegroeid tot een wereldwijde beweging. Tony’s Chocolonely bewijst dat idealisme en ondernemerschap elkaar niet uitsluiten, maar versterken.

Benieuwd naar het volledige verhaal over het jubileum van Tony’s Chocolonely? Je leest het hier op MT/Sprout.

Zin om even écht offline te gaan? Laat je telefoon thuis en dompel je onder in een avond vol creativiteit en rust. Op dinsdagavond 25 november organiseren The Offline Club x Flow de XL Craft Club in de prachtige Posthoornkerk in Amsterdam.

📵 Geen schermen, geen pings, geen afleiding
Gewoon jij, papier, verf, lijm – en het heerlijke gevoel van iets maken met je handen.

Tijdens deze avond wordt de kerk omgetoverd tot een sfeervolle offline hangout, met diverse rondes creatieve activiteiten waarin je jouw flow vindt, nieuwe mensen ontmoet en vooral offline plezier hebt. Alle materialen voor kunstwerkjes, DIY en creativiteit worden verzorgd. Jij hoeft alleen maar op te dagen en je telefoon uit te laten. Koffie en thee zijn gratis, en je creaties mag je mee naar huis nemen.

Geniet van een avond waarin je je creatieve flow ontdekt, nieuwe mensen ontmoet en helemaal tot rust kunt komen.

🕒 Programma
19:00 – 19:30 | Walk-in
19:30 – 20:15 | Connect with yourself
20:15 – 21:00 | Connect & Create with others #1
21:00 – 21:45 | Connect & Create with others #2

Iedereen is welkom, je hoeft niets te kunnen. Papier is het nieuwe yoga, vindt Flow Magazine, dus ze gunnen iedereen wat meer tijd met papier.

🎟️ Tickets kun je hier bestellen.

We doen het minder dan vroeger, maar wie leest, ontdekt een schat aan voordelen. Of je nu student, ondernemer of gewoon nieuwsgierig bent: boeken geven je meer dan kennis alleen. Onderwijswetenschapper prof. dr. Roel van Steensel, hoogleraar Lezen en Onderwijs aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, zegt het zo: “Hoe meer een mens leest, des te beter hij dat doet. Hoe minder je leest, hoe moeilijker het wordt om nog een boek ter hand te nemen.”

Lezen is dus niet alleen leuk, maar ook een vaardigheid die je sterker maakt.

Waarom lezen zo waardevol is

Zo maak je lezen leuk (en vooral ook haalbaar)

Lezen als motor voor groei

Op Waarom Doe Je Wat Je Doet draait alles om inspiratie, keuzes en groei. Lezen helpt je daarbij: het voedt je verbeelding, scherpt je vaardigheden en geeft je de rust om stil te staan bij wat jij belangrijk vindt.

Ontdek hier onze boekentips en laat je inspireren voor je volgende boek.